ประเทศไทยเป็นประเทศที่สามในโลก.........


ศาสตราจารย์กิตติคุณ นายแพทย์ประพันธ์ ภานุภาค
ศูนย์วิจัยโรคเอดส์ สภากาชาดไทย

๑๑ พฤศจิกายน ๒๕๕๖

ประเทศไทยเป็นประเทศที่สามในโลกรองจากสหรัฐอเมริกา และฝรั่งเศส ที่รัฐบาลมีนโยบายให้ผู้ติดเชื้อเอชไอวีซึ่งยังไม่มีอาการอะไร สามารถได้รับยาต้านไวรัสเอดส์ฟรีได้ไม่ว่าระดับภูมิต้านทานในเลือด (ซีดี-4) จะเป็นเท่าไรก็ตาม เพื่อหวังกระตุ้นให้คนไทยที่อาจมีโอกาสเสี่ยงต่อการติดเชื้อเอชไอวีออกมาตรวจเลือดกันมากๆ ตรวจเจอจะได้มีมาตรการรองรับ คือการเริ่มกินยาต้านไวรัสเลยทันที ไม่ต้องรอให้ภูมิต้านทานต่ำลงมาก่อน หรือป่วยก่อนจึงจะเริ่มยาต้านฯ

ก่อนหน้านี้ประเทศไทยมีเกณฑ์ในการเริ่มยาต้านฯที่ระดับซีดี-4 ต่ำกว่า 350 หลายคนที่ตรวจพบว่าติดเชื้อ แต่ซีดี-4 ยังสูงกว่า 350 แพทย์ก็จะให้รอไปก่อนโดยตรวจซีดี-4 เป็นระยะๆ ระหว่างที่รอก็อาจยังแพร่เชื้อให้ผู้อื่นอยู่ หรือบางรายก็หายตัวไป ไม่มาติดตามกับแพทย์ตามนัด จนป่วยหรือเสียชีวิตไปในที่สุด

องค์การอนามัยโลกได้ปรับเกณฑ์การเริ่มยาต้านฯให้เร็วขึ้นตั้งแต่วันที่ 30 มิถุนายน 2556 เพื่อป้องกันไม่ให้คนติดเชื้อป่วย และป้องกันไม่ให้แพร่เชื้อให้ผู้อื่น โดยกำหนดให้ประเทศสมาชิกต่างๆเริ่มให้ยาต้านฯเมื่อระดับซีดี-4 ต่ำกว่า 500

ก่อนหน้านั้น ผู้เชี่ยวชาญของกรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุขและนักวิชาการจากหลายสถาบันได้ร่วมกันวิเคราะห์สถานการณ์โรคเอดส์ในบ้านเรา รวมถึงมาตราการรองรับต่างๆ ได้ข้อสรุปว่ามาตรการที่คุ้มค่าที่สุดคือการให้ประชากรทั่วไปได้รับการตรวจเอดส์อย่างน้อยร้อยละ 50 และประชากรกลุ่มเสี่ยงได้รับการตรวจเอดส์อย่างน้อยร้อยละ 90 เมื่อตรวจพบว่าติดเชื้อก็เริ่มการรักษาด้วยยาต้านไวรัสฯทันทีโดยไม่ต้องรอให้ภูมิต้านทานต่ำลงมาก่อน ถ้าทำได้เช่นนี้ ประเทศไทยจะสามารถลดผู้ติดเชื้อรายใหม่ในแต่ละปีลงได้ สองในสาม กล่าวคือแทนที่จะมีผู้ติดเชื้อรายใหม่ปีละ 8,000 คน จะสามารถลดลงมาเหลือเพียงปีละ 2,600 คน

นโยบายสนับสนุนการตรวจเอดส์ในประชากรทั่วไป และประชากรกลุ่มเสี่ยง และนโยบายการให้ยาต้านฯแก่ผู้ติดเชื้อทุกรายไม่ว่าระดับภูมิคุ้มกันจะป็นเท่าใดได้ถูกบรรจุไว้ในแผนยุทธศาสตร์เอดส์ชาติฉบับปี 2557-2559 ซึ่งได้รับการเห็นชอบจากที่ประชุมกรรมการเอดส์ชาติ และผ่านการอนุมัติของคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 15 ตุลาคม 2556

มาตรการเต็มรูปแบบดังกล่าวคงจะเริ่มดำเนินการได้ในปีงบประมาณ 2558 นับเป็นโชคดีของประเทศไทยที่ฝ่ายการเมืองและฝ่ายข้าราชการประจำรวมทั้งนักวิชาการ เห็นพ้องต้องกันในมาตรการที่จะนำพาประเทศไทยไปสู่จุดที่จะยุติการแพร่ระบาดของเอดส์ได้ในที่สุด เพราะคนที่ติดเชื้อหลังได้รับยาต้านฯเกิน 6 เดือนขึ้นไปก็จะไม่สามารถส่งต่อเชื้อให้กับใครได้แล้ว อย่างน้อยก็เป็นสิ่งที่ประเทศไทยสามารถประกาศให้ผู้มาร่วมการประชุมเอดส์นานาชาติในภาคพื้นเอเซียแปซิฟิคที่ประเทศไทยจะเป็นเจ้าภาพในระหว่างวันที่ 18-22 พฤศจิกายน 2556 ได้ทราบทั่วกันว่าประเทศไทยเป็นประเทศที่สามในโลกที่รัฐประกาศให้การรักษาด้วยยาต้านฯแก่ผู้ติดเชื้อทุกรายโดยไม่จำกัดระดับซีดี-4

คุณในฐานะคนไทยคนหนึ่ง ร่วมภูมิใจด้วยหรือไม่ครับ ภูมิใจเท่านั้นไม่พอนะครับ ท่านต้องไปตรวจเลือดด้วยจึงจะถือว่าภูมิใจจริงๆ เพราะรัฐให้โอกาสคนไทยทุกคนตรวจเอดส์ฟรีปีละ 2 ครั้ง